Laptop Touchpad'i Hızlı Tepki Vermiyorsa Ne Yapmalı
İmleci hareket ettirmek için parmağınızı iki kez sürmeniz gerekiyorsa, tıklamalar birkaç saniye gecikmeyle geliyorsa ya da kaydırma hareketi takılıp duruyorsa, karşınızda klasik bir touchpad tepki sorunu var. İyi haber şu: bu sorunların büyük kısmı donanım arızası değil, ayar veya sürücü kaynaklıdır ve yarım saat içinde çözülebilir.
Önce hangi soruyu sormalıyım: yazılım mı, donanım mı?
Basit bir test var. Bilgisayarı yeniden başlatın ve giriş ekranındayken (Windows'a girmeden, masaüstü yüklenmeden önce) touchpad'i deneyin. Orada da yavaşsa donanım veya sürücü seviyesinde bir problem olma olasılığı yükselir. Sadece masaüstüne girdikten sonra yavaşlıyorsa suçlu, arka planda çalışan yazılımlar ya da işletim sistemi ayarlarıdır.
İkinci bir ipucu: harici bir USB fare taktığınızda o da mı takılıyor? Fare de takılıyorsa sorun touchpad'de değil, sistemin genel yavaşlığındadır. O durumda bellek ve başlangıç programlarıyla ilgili çözümlere bakmanız daha mantıklı; RAM'i boşaltma ve Windows'un hızlı açılışıyla ilgili yazılar tam olarak bu noktaya değiniyor.
Adım adım çözüm
-
Touchpad'i ve parmaklarınızı temizleyin. Kulağa fazla basit geliyor ama en sık atlanan adım bu. Yüzeydeki yağ tabakası, parmak nemi veya krem kalıntısı dokunmatik yüzeyin elektriksel algısını bozar. Hafif nemli, tüy bırakmayan bir bezle silin, kurumasını bekleyin ve kuru parmakla tekrar deneyin. Islak ya da çok soğuk parmak da algılamayı zorlaştırır.
-
İmleç hızını ve hassasiyeti kontrol edin. Windows'ta Ayarlar > Bluetooth ve cihazlar > Dokunmatik Yüzey bölümüne girin. Buradaki imleç hızı çubuğu düşükse hareket "ağır" gelir. Aynı ekranda Dokunmatik yüzey hassasiyeti seçeneğini "Orta" veya "Yüksek" yapın. Düşük hassasiyette sistem, yanlışlıkla dokunmaları engellemek için parmağınızı kasten görmezden gelir; bu da tıklamaların gitmemesi olarak hissedilir.
-
Touchpad kilitli mi diye bakın. Çoğu laptopta Fn tuşuyla birlikte basılan bir touchpad kapatma kısayolu vardır (genelde F5–F9 arasında, üzerinde çizili dokunmatik yüzey simgesi olan tuş). Bazı modellerde bu kısayol touchpad'i tamamen kapatmaz, "kısıtlı" moda alır. Bir kez basıp deneyin. Ayrıca bazı laptoplarda touchpad'in sol üst köşesinde çift dokunmayla açılıp kapanan bir nokta bulunur. Kısayol tuşlarını hiç kullanmıyorsanız, özel tuşlar ve kısayollar rehberi işinizi ciddi biçimde kolaylaştırır.
-
Sürücüyü güncelleyin ya da geri alın. Başlat'a sağ tıklayıp Aygıt Yöneticisi'ni açın, "Fareler ve diğer işaret aygıtları" ile "İnsan Arabirim Aygıtları" başlıklarını genişletin. Touchpad'inizi bulun (Synaptics, ELAN, Precision Touchpad gibi bir isimle görünür), sağ tıklayıp Sürücüyü güncelleştir deyin. Windows "en iyi sürücü zaten yüklü" derse, laptop üreticinizin destek sayfasından modelinize özel touchpad sürücüsünü indirip elle kurun; genel sürücü çoğu zaman hassasiyet ayarlarını eksik bırakır. Sorun bir güncellemeden sonra başladıysa, aynı pencerede Sürücü sekmesindeki "Önceki sürücüye dön" düğmesi kurtarıcınız olur.
-
Sürücüyü kaldırıp yeniden yükletin. Güncelleme işe yaramazsa aygıta sağ tıklayıp Cihazı kaldır seçin ve bilgisayarı yeniden başlatın. Windows açılışta sürücüyü sıfırdan kurar. Bu işlemden önce mutlaka bir USB fare hazırda bulundurun; yeniden başlatmadan önce touchpad çalışmayabilir.
-
Güç ayarlarını gözden geçirin. Aygıt Yöneticisi'nde touchpad'e sağ tıklayıp Özellikler > Güç Yönetimi sekmesine gidin. "Güç tasarrufu için bilgisayarın bu aygıtı kapatmasına izin ver" işaretliyse kaldırın. Ayrıca dizüstünüz aşırı güç tasarrufu modundaysa girdi cihazları gecikmeli çalışabilir. Pil ömrüyle performans arasındaki dengeyi nasıl kuracağınızı batarya ömrü yazısında ayrıntılı görebilirsiniz.
-
Isınmayı ve arka plan yükünü kontrol edin. İşlemci kızgınsa sistem kendini yavaşlatır ve bu ilk olarak imleç hareketinde fark edilir. Ctrl + Shift + Esc ile Görev Yöneticisi'ni açıp CPU kullanımına bakın. Sürekli %80–90 bandındaysa touchpad değil, sistem yorgun demektir. İşlemci sıcaklığı ve soğutma konusundaki adımlar burada devreye girer.
-
Palm rejection (avuç algılama) gecikmesini azaltın. Synaptics veya ELAN kontrol panelinde "yazarken touchpad'i devre dışı bırak" gecikme süresi bulunur. Bu süre uzun ayarlanmışsa, klavyeyi bıraktıktan sonra touchpad birkaç saniye ölü kalır ve "tepki vermiyor" hissi doğar. Gecikmeyi en kısa değere çekin.
-
Son çare: BIOS ve virüs kontrolü. BIOS/UEFI menüsünde touchpad'in "Basic" veya "Advanced" mod seçeneği varsa Advanced'i deneyin. Ayrıca arka planda çalışan kötü amaçlı bir yazılım da girdi gecikmesi yaratabilir; tam bir tarama yapmak zaman kaybı değildir.
Sık yapılan hatalar
- Doğrudan "arıza" demek. Touchpad fiziksel olarak bozulduğunda genelde tamamen ölür, yavaşlamaz. Yavaşlık neredeyse her zaman yazılım tarafındadır.
- Rastgele sürücü sitelerinden dosya indirmek. "Driver gü